Uzaktan Kimlik Tespiti İçin Yeni Düzenlemeler!

Hazine ve Maliye Bakanlığı, Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği (Sıra No: 19)’nde yapılan değişiklikler hakkında yeni bir tebliğ yayımladı. Bu tebliğin Sıra No’su 32 olarak belirlendi.

MADDE 1- 30/4/2021 tarihli ve 31470 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği (Sıra No: 19)’nin 3. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi aşağıdaki gibi revize edilmiştir.

“b) Finansal kuruluş: Yönetmeliğin 3. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde sayılan yükümlüleri,”

MADDE 2- Aynı tebliğe 4/B maddesinden sonra aşağıdaki madde eklenmiştir.

“Türk uyruklu olmayan gerçek kişilerin uzaktan kimlik tespiti ile ilgili genel esaslar

MADDE 4/C- (1) Yükümlüler, Türk uyruklu olmayan gerçek kişilerin kimlik tespitini aşağıda belirtilen esaslar çerçevesinde gerçekleştirebilir. Bu işlem, Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatının (ICAO) 9303 sayılı standardına uygun, yakın alan iletişimi özellikli pasaport kullanılarak uzaktan yapılan kimlik tespiti yöntemleriyle mümkündür. Bu şekilde kimlik tespiti yapılan kişiler, 3. maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamına dahil sayılır.

a) Uzaktan kimlik tespiti süreci, pasaportla ilgili özel eğitim almış personel tarafından görüntülü görüşme aracılığıyla yürütülür. Bu zorunluluk, canlılık testi veya fotoğraf karşılaştırması amacı taşıyan yapay zeka tabanlı uygulamaların kullanımını engellemez.

b) Pasaport üzerindeki kimlik bilgilerinin, pasaportla birlikte yer alan bilgilerle eşleşip eşleşmediği, yakın alan iletişimi aracılığıyla doğrulanır. Eşleşme sağlanamazsa, uzaktan kimlik tespiti ile iş ilişkisi kurulamaz.

c) 4/A maddesinin kimlik belgesi için öngördüğü esaslar, bu maddede farklı bir düzenleme yoksa pasaport için de geçerlidir. Ayrıca, uzaktan kimlik tespitinde kullanılan pasaportun, ICAO 9303 standardına uygunluğu da kontrol edilir.

ç) Görüntülü görüşme sırasında kişi ve pasaport üzerindeki bilgileri gösteren görüntüler kaydedilir.

d) Uzaktan kimlik tespiti sırasında alınan adres bilgisi, yerleşim yeri belgesi veya işlem tarihinden önceki üç ay içinde düzenlenmiş fatura gibi belge veya kamu kurumlarından alınan belgelerle teyit edilmek zorundadır. Teyit gerçekleştirilmeden para transferi veya nakit çekim yapılamaz.

e) Kimlik doğrulama sürecinde elde edilen teknik veriler (IP/port bilgisi, cihaz kimliği, coğrafi konum, tarayıcı bilgileri gibi) ile pasaport bilgileri, risk temelli değerlendirme kapsamında gözden geçirilir. Şüpheli bir durum saptanması halinde uzaktan kimlik tespiti sonlandırılacaktır.

(2) Ticaret siciline kayıtlı tüzel kişilerin, uzaktan kimlik tespitinde sürecin Yönetmeliğin 7. maddesine uygun şekilde yürütülmesi sağlanmalıdır.

(3) Müşteri kabulü yapacak yükümlüler; risklerin tanımlanması, derecelendirilmesi ve izlenmesi için gerekli önlemleri almalıdır. Ayrıca, bu müşterilerle ilgili risk yönetimi ve kontrol faaliyetlerine dair bir rehber geliştirilmelidir. Uyum programı oluşturacak yükümlüler, bu önlemleri kurumsal politikalarında göstermelidir. Riskli olarak belirledikleri ülkelerin vatandaşlarını pasaportla müşteri olarak kabul edemezler. Müşteri kabulüne başlandıktan sonra bir ay içinde alınan önlemler hakkında Başkanlık’a bildirimde bulunulmalıdır.

(4) Pasaportla kimlik tespiti yapılan birinin Türk vatandaşlığı kazandığı veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre vergi mükellefi olduğu durumlarda, ilgili belgeler elektronik ortamda alınarak müşteri bilgileriyle ilişkilendirilmelidir.

(5) Uzaktan kimlik tespitiyle elde edilen müşteriler yüksek riskli değerlendirilerek buna uygun izleme ve kontrol önlemlerine tabi tutulur. Ayrıca aşağıdaki tedbirler uygulanacaktır:

a) Müşteri profiline uygun olmayan işlemler tespit edildiğinde gerekli önlemler alınmalıdır.

b) Müşterinin kimlik bilgileriyle örtüşen bir banka hesabından para transferi yapılması gerekmektedir. Bu işlemin yapılmaması durumunda, Yönetmeliğin hükümleri dikkate alınacaktır.

c) Bu madde ile açılan hesabın sadece kişinin adına açılmış banka hesaplarından para alımı yapılabilir. Ayrıca, hesabından yapılacak işlem kısıtlamalarına tabi olmalıdır.

ç) İş ilişkisinin tesis edildiği müşteri hesabının nakit yatırma ve çekim işlemleri, Yönetmeliğin hükümlerine göre gerçekleşmelidir.

(6) Müşteri kabul edilenlerle ilgili istatistiki bilgiler her üç aylık dönemde Başkanlığa iletilecektir.

(7) Pasaportla uzaktan kimlik tespiti uygulamasında belirtilen hususlar ve tebliğdeki diğer tedbirler de geçerlidir.”

MADDE 3- Aynı tebliğin 5. maddesinin ikinci fıkrasındaki “4. maddesinin dördüncü” ifadesi “4/A maddesinin birinci” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 4- Aynı tebliğin 5/A maddesinin birinci fıkrasındaki “ve Portföy Yönetim Şirketleri” ibaresi “, Portföy Yönetim Şirketleri ve Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılar” şeklinde güncellenmiştir.

MADDE 5- Aynı tebliğin 6. maddesinin üçüncü fıkrasındaki “Finansal kuruluşlar ile finansal olmayan belirli iş ve meslekler” ibaresi “Yükümlüler” olarak değiştirilmiştir.

MADDE 6- Bu tebliğ, yayımlandığı tarihte yürürlüğe girecektir.

MADDE 7- Bu tebliğin hükümlerini Hazine ve Maliye Bakanı yürütecektir.