Üniversite Harçları 2026’da 29 Kat Artacak!

Üniversite tercih süreci pazartesi günü son bulacak. Eğitim uzmanı Salim Ünsal’ın 2018-2026 yılları arasında vakıf üniversitelerinin kontenjan, ücret ve ciro verilerini kapsayan analizi, dikkat çekici bulgular ortaya koyuyor. Bu araştırmaya göre vakıf üniversitelerinde bir öğrencinin ortalama yıllık eğitim ücreti, Türk lirası olarak yaklaşık 29 kat, dolar bazında ise dört kat artmıştır. Üniversitelerin 2026 yılı için hedeflediği toplam ciro ise 80 milyar TL’nin üzerine çıkmış durumda.

2018 Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) döneminde vakıf üniversitelerinde yıllık ortalama eğitim ücreti 15 bin 817 TL iken, 2026 YKS döneminde bu rakam 458 bin 146 TL’ye ulaşacak. En büyük artışlar ise enflasyonun yoğun hissedildiği 2023 (%130,9) ve 2024 (%119,2) yıllarında gerçekleşti.

DOLARLA DA SERVET

Dolar açısından değerlendirildiğinde de ücretlerin önemli ölçüde yükseldiği tespit edildi. 2018’de 2 bin 415 dolar olan ortalama yıllık ücret, 2022’de 2 bin 114 dolara geriledikten sonra hızla yükselerek 2024’te 5 bin 795 dolara, 2026’da ise 9 bin 635 dolara ulaşacak. Böylelikle eğitim ücretleri döviz açısından da yaklaşık dört katına çıkmış durumda. Vakıf üniversitelerinin kontenjanlarının tamamının dolması halinde hedeflenen toplam ciro, 2018’de 2,47 milyar TL iken 2026’da 80,67 milyar TL’ye ulaşacak. Gerçekleşen toplam gelir ise 2018’de 1,8 milyar TL’den, 2025’te 47,01 milyar TL’ye yükseldi.

ÖĞRENCİ AZALDI AMA…

Kontenjanlar 2018’de 156 bin 507 iken, 2025’de 189 bin 731 ile zirve yaptı fakat 2026’da 176 bin 80’e geriledi. Yüksek ücret artışlarının etkisiyle doluluk oranı da azalma gösterdi. 2022’de %95,5, 2023’te %92,5 olan doluluk oranı, 2025’te %72,6’ya düşerek son sekiz yılın en düşük seviyelerinden birine inmiştir.

“ZAM İÇİN DİRENDİLER”

Eğitim uzmanı Salim Ünsal, vakıf üniversitesi ücretlerinin 2023 öncesi mi yoksa sonrası mı daha rasyonel olduğu konusunda kesin bir görüş bildirmekte zorlandığını ifade etti. Ünsal, 2021 sonrası TÜİK’in açıkladığı kümülatif enflasyonun %700’e yaklaştığına ve üniversitelerin yeni öğrenci ücretlerini bu dönemde 19 kat artırdıklarına dikkat çekti. Üniversitelerin 2023 yılına kadar zam konusunda bir direniş gösterdiğini, ardından ise sürdürülebilirlik nedeni ile yüksek artışların gerçekleşmeye başladığını belirtti.

Ünsal, tüm bu artışlara rağmen ortalama yıllık ücretin 400 bin lira seviyesinde kaldığını ve özel okul ücretleriyle karşılaştırıldığında üniversite eğitiminin hala daha düşük maliyetli olduğunu vurguladı. Eğitimin anayasal bir hak olduğuna dikkat çekerken, vakıf üniversitelerinin yüksek kar elde eden ticari kuruluşlar olarak değerlendirilmesinin gerçeği tam olarak yansıtmadığını ifade etti. Dolar bazındaki artışın ise kur baskısı politikasından bağımsız ele alınamayacağını belirtti.

Mahmut ÖZAY