Çocuk Koruma Yasası’nda Önemli Değişiklikler!
Çocuk Koruma Kanunu’nda yapılan düzenlemelerle birlikte, suça sürüklenen çocuklara yönelik yeni yasa teklifi, TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilerek yürürlüğe girdi.
Bu yeni kanunla ilgili olarak merak edilen 10 soru ve yanıtı şu şekilde derledik:
1- “Suça sürüklenen çocuk” ifadesinin yerine hangi terim getirilecek?
Yapılan değişiklikle, Çocuk Koruma Kanunu, Sosyal Hizmetler Kanunu ve Ceza Muhakemesi Kanunu’ndaki “suça sürüklenen” ifadesi, “adli süreçteki” şeklinde güncellenecek.
2- Çocuk hakkında kamu davası açıldığında nasıl bir yol izlenecek?
Kamu davası açılması durumunda, olay Aile ve Sosyal Hizmetler ile Milli Eğitim Bakanlığı’nın il veya ilçe müdürlüklerine iletilerek gerekli idari tedbirlerin alınması sağlanacak.
3- Suç işlediği esnada 15 yaşını geçmiş ancak 18 yaşını doldurmamış olan kişiler için ceza uygulamaları nasıl olacak?
Bu yaş aralığında bulunan kişiler, ağırlaştırılmış müebbet cezası gerektiren bir suç işlediyse 19 yıldan 27 yıla, müebbet cezası durumunda ise 15 yıldan 18 yıla kadar hapis cezasına mahkûm edileceklerdir.
4- Ateşli silahın düzensiz şekilde saklanması nedeniyle çocuğun silaha ulaşmasına sebep olan kişi nasıl ceza alacak?
Eğer ateşli silah kurallara aykırı saklanmışsa ve çocuk bu silaha ulaşmışsa, kişi 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası ile karşı karşıya kalacaktır; bunun dışında ceza gerektiren başka bir suç oluşmamışsa.
5- Ceza sorumluluğu olmayan çocuklar için hangi tedbirler uygulanacak?
Ceza sorumluluğu olmayan çocuklar için, “yönlendirme tedbirleri” olarak bilinen güvenlik tedbirleri belirlendi. Bu tedbirler arasında sosyal hizmetler, dijital risklerden korunma, kütüphane kullanımı gibi başlıklar yer almakta.
Eğer bu tedbirlerin uygulanmasında zorluk yaşanırsa, kolluktan yardım alınabilecek. Ayrıca bu süreç Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından merkezi olarak takip edilerek, il ve ilçelerde valiler ve kaymakamlar koordinede bulunacak.
6 – Koruyucu ve destekleyici tedbirlerle ilgili kurumların koordinasyonu nasıl sağlanacak?
Koruyucu tedbirlerin uygulanmasında Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı merkezde, il ve ilçelerde ise valilikler ve kaymakamlıklar koordinasyonu sağlayacak. Bu noktada, il müdürlükleri sekreterya hizmetlerini yürütmekle yükümlü olacaktır.
7 – Koruyucu tedbirlerin ihlal edilmesi durumunda ne tür cezalar uygulanacak?
Koruyucu tedbir kararlarına aykırı hareket eden ana, baba veya bakımından sorumlu kişiler, ihlalin ağırlığına göre çocuk hakimi kararına dayanarak 3 günden 10 güne kadar “tazyik hapsi” ile ceza alabileceklerdir.
8- Sosyal inceleme kimler için zorunlu tutulacak?
Çocuk Koruma Kanunu’ndaki değişiklik ile 15 yaşını doldurmamış çocuklar için sosyal inceleme yaptırmak zorunlu hale getirildi. 15 yaşını doldurmuş çocuklar için sosyal inceleme gerekli görülmediği takdirde Cumhuriyet savcısı veya mahkeme tarafından gerekçe gösterilmesi şartıyla bu durum ortaya konulacak.
9- Çocuğun yargılanması sonucunda hükmün açıklanmasının geri bırakılması durumunda ne olacak?
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilirse, yönlendirme tedbirlerinden uygun görülen bir veya daha fazlası denetimli serbestlik tedbiri olarak uygulanacak. Mağdurun veya kamunun yaşadığı zarar azsa, zararın giderilmesi şartı aranmaksızın bu karar verilebilecek.
10 – Kesici ve delici aletlerin satışına dair nasıl bir düzenleme yapılacak?
Bıçak ve diğer kesici aletlerin satışına yönelik yasaklar getiriliyor. 1 Aralık 2026’dan itibaren, belirlenen ruhsatlı yerler dışında bu tür aletlerin satışı ve sergilenmesi yasak olacak. 18 yaşından küçük çocuklara yapılan satışlar ise yasaklanacak; bu kurallara uymayanlar için 5 bin lira, ciddi durumlarda ise 10 bin lira idari para cezası uygulanacak. Ayrıca, bildirimde bulunmayan kişiler de 5 bin lira ceza alacaklar.
Daha önceki kabahatler sonucunda elde edilen eşyaların kamuya devri gibi yaptırımlar da söz konusu olacak.
