Bankalar krediyi kesti, müteahhitler devreye girdi: Konut sektöründe kampanya yarışı
Banka kredilerindeki kısıtlamalar ve rekor faiz oranları nedeniyle tıkanma noktasına gelen gayrimenkul piyasasında konut geliştiricileri kendi finansman modellerini devreye soktu. Kar marjlarından feragat eden müteahhitler, şirket bünyesinde sıfır faizli vade, peşinat erteleme ve teslimde taksit imkanlarıyla hem ev alıcısına nefes aldırıyor hem de 260 alt sektörü besleyen üretim çarklarını döndürüyor.
Bankaların kredi musluklarını tamamen kısması ve konut kredisi faizlerinin
rekor seviyelere ulaşması gayrimenkul piyasasında ciddi bir finansman daralmasına
yol açarken, müteahhitler çarkların dönmesi için ellerini taşın altına koyuyor.
Satışları yeniden canlandırmak ve bekleyen yeni projelere kaynak oluşturmak
isteyen konut geliştiricileri, sektör tarihinin en kapsamlı kampanya yarışına
girdi.
Finansman erişimindeki zorluğu kendi öz sermayeleriyle aşmaya çalışan firmalar,
kar marjlarından büyük oranda feragat ederek alıcılara şirket bünyesinde sıfır
faizli ve uzun vadeli ödeme planları sunmaya başladı. Bu stratejik hamle, sadece
ev sahibi olma hayali kuran vatandaş için bir can simidi olmakla kalmıyor, aynı
zamanda piyasada tıkanma noktasına gelen satış trafiğini açarak konut üretiminin
kesintisiz sürmesini güvence altına alıyor.
Geliştiricilerin üstlendiği bu ciddi finansman yükünün arka planında ise yalnızca
konut satma hedefi değil, devasa bir ekonomik ekosistemi ayakta tutma mecburiyeti
yatıyor. İnşaat sektörü; demirden çimentoya, cam sanayisinden mobilyaya kadar
kendisine doğrudan bağlı 260 farklı alt sektörü besleyerek ülke ekonomisinin
lokomotifi görevini üstleniyor. Müteahhitlerin faiz maliyetlerini sırtlanarak
sunduğu bu cazip kampanyalar, hem yeni şantiyelerin kurulmasına zemin hazırlıyor
hem de yüz binlerce kişiye istihdam sağlayan geniş tedarik zincirinin kilitlenmesini
engelliyor. Sektör temsilcilerinin zorlu ekonomik şartlarda inisiyatif alarak
gösterdiği bu fedakarlık, daralan piyasalara rahat bir nefes aldırırken, arzın
devamlılığını sağlayarak ileride yaşanabilecek daha büyük bir konut krizinin
de önüne geçiyor.
– 24/36/48 Ay Vade ve Sıfır Faiz: Yüzde 30 veya 50 peşinat veren alıcılara,
kalan tutar şirket bünyesinde 24 ile 48 ay arasında sıfır faiz veya yüzde 1,5
gibi piyasanın çok altında oranlarla vadelendiriliyor.
-Peşinat Erteleme: Nakit birikimi olmayan ancak aylık ödeme gücü olan
vatandaşlar için peşinat tutarı konut teslimine ya da 1 yıl sonrasına öteleniyor.
-Ara Ödemeli (Balon) Sistem: Aylık taksitleri düşük tutmak isteyenler
için, her 6 ayda bir veya yılda bir kez toplu “ara ödeme” yapılarak aylık yük
hafifletiliyor.
-Taksiti Teslimde Başlatma: “Hem kira hem taksit ödeyemem” diyen alıcılar
için, ev inşaat halindeyken sadece peşinat alınıyor, taksitler ise anahtar tesliminden
sonra başlıyor.
– Düşük Peşinat Oranları: Normalde yasal olarak banka kredilerinde istenen
yüksek peşinat oranları, şirket içi sözleşmelerde yüzde 10 veya yüzde 20 seviyelerine
kadar çekilerek giriş kolaylaştırılıyor.
Necmi Çiçekçi
