Askerlik borçlanması memuru EYT kapsamına sokmuyor

1997-1999 askerliğini borçlanmak isteyen memurun sorusu yanıtlandı: Borçlanma memuriyet başlangıcını değiştirmiyor, Anayasa Mahkemesi de aynı görüşte.
Hayır, askerlik borçlanması memurun sigortalılık başlangıcını geri çekmiyor ve EYT’den yararlanma imkanı sağlamıyor. Mevcut düzenlemelere göre memurların emeklilik şartları, sigortalılık başlangıç tarihine bakılarak belirlenmiyor. Borçlanmalar memuriyet başlangıç tarihini de değiştirmiyor. Okurumuz ilk kez 2013’te memur olmuş ve halen görevine devam ediyor. 1997-1999 arasında yaptığı askerliğin bir bölümünü borçlanırsa sigortalılık başlangıcının geri çekilip çekilmeyeceğini ve EYT kapsamında emekli olup olamayacağını sordu.
Memurlara uygulanan sistem, SGK primlerinin tam olarak ödenmeye başladığı tarihten itibaren işliyor. Emeklilikte de ödenen prim gün sayısı esas alınıyor. Yani işçi ve esnaflarda emeklilik şartlarını belirleyen sigortalılık başlangıcı, memur emekliliğinde belirleyici olmuyor.
5510 sayılı Kanun’un geçici 4. maddesi, 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu hükümlerinin, kaldırılan hükümleri de dahil olmak üzere, 1 Ekim 2008’den önce memurluk, yedek subaylık ya da vekil öğretmenlik gibi hizmeti olanlara uygulanmasını sağlıyor. 5434 sayılı Kanun kapsamına girebilmek için 1 Ekim 2008’den önce memuriyette bir gün dahi olsa hizmet bulunması gerekiyor.
Hayır. Askerlik borçlanması, memurun yalnızca hizmet süresini artıran ve emeklilik için gereken hizmet yılını daha erken doldurmasını sağlayan istisnai bir düzenleme. Bu borçlanmalar hem 5434 hem de 5510 sayılı Kanun’da madde madde düzenleniyor. Ancak iki kanunda da borçlanılan askerlik süresinin memur statüsünde geçmiş sayılacağına dair bir hüküm bulunmuyor.
EYT olarak bilinen 7438 sayılı Kanun, 8 Eylül 1999’dan önce bir gün dahi olsa çalışması bulunanlar için emeklilikte yaş şartını kaldırıyor. Okurumuzun askerliği bu tarihten önce olsa da borçlanılan askerlik süresi sigortalılık başlangıcını geri çekmediği ve memuriyet başlangıcını değiştirmediği için onu EYT kapsamına sokmuyor.
5434 sayılı Kanun’un 12, 13, 14, 15, 16 ve 17. maddelerine göre iştirakçi olabilmek, yani 5510 sayılı Kanun’daki ifadesiyle 4/1-(c) kapsamına girebilmek için SGK primlerinin Kuruma gönderilmiş olması şart. 5434 sayılı Kanun bu primleri “kurum karşılığı” ve “şahıs kesenekleri” olarak adlandırıyor. Borçlanma yoluyla memur statüsü kazanılacağına dair bir hüküm bulunmuyor.
Anayasa Mahkemesi de bu konuda aynı yönde karar verdi. Karara göre borçlanmalarla 5434 sayılı Kanun kapsamına girilemiyor ve sigortalılık başlangıcı memurlara uygulanamıyor. Mahkeme, borçlanmaların istisnai bir düzenleme olduğunu ve sosyal güvenlik alanında düzenleme yetkisinin yasama organında bulunduğunu belirterek kuralı Anayasa’ya aykırı bulmadı. Kararın tam metnine Resmi Gazete’den ulaşılabilir: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2025/12/20251201-9.pdf
Emeklilik editörümüzün değerlendirmesine göre yeni bir yasal düzenleme yapılmadığı sürece sigortalı giriş, sigortalı çalışma ya da borçlanmalar, 5510 kapsamındaki bir memuru 5434 kapsamına sokmuyor.
Okurumuzun 8 Eylül 1999’dan önce herhangi bir statüde çalışması bulunmuyor. Bu nedenle memuriyet statüsünden emekli olabilmesi için 25 yıl hizmetin yanında tabi olduğu yaş grubunu da doldurması gerekiyor.
Konuyla ilgili ayrıntılı bilgiye şu haberlerden ulaşılabilir:
Memur emekliliğinde sigortalılık başlangıcı:
https://www.memurlar.net/haber/1182294/
https://www.memurlar.net/haber/1071164/
https://www.memurlar.net/haber/1121669/
https://www.memurlar.net/haber/1035481/
Borçlanma ve 5434 kapsamı:
https://www.memurlar.net/haber/1162265/
https://www.memurlar.net/haber/1083859/
https://www.memurlar.net/haber/1096745/
https://www.memurlar.net/haber/1093427/
