Görevde yükselme sınavı kazanmak vekalet hakkı verir mi?
Başvuru, ilanın resmi kaynağındaki yönergeye göre e-Devlet / ilgili kurum üzerinden yapılır.
Görevde yükselme sınavında başarılı olmak, memura boş sayman kadrosuna vekaleten görevlendirilme hakkı vermiyor. Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK), 4 Kasım 2026 tarihli ve 2026/22921-S.26.31443 sayılı kararında bu sonuca ulaştı. Başvuru No 2026/23538 olan dosyada, Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) personelinin vekalet talebi incelendi. Kurum, talebin reddedilmesinde hukuka aykırılık görmedi ve başvuruyu reddetti. Bakanlığa ise yalnızca başvuru yollarını göstermediği için öneride bulundu.
Başvuran, bir il milli eğitim müdürlüğünde veri hazırlama ve kontrol işletmeni (VHKİ) olarak görev yapıyor. Bir mesleki ve teknik Anadolu lisesindeki boş sayman kadrosuna, 657 sayılı Kanun’un 86 ve 175. maddeleri kapsamında vekaleten görevlendirilmeyi talep etti. Talebine dayanak olarak 2023 yılı Görevde Yükselme Sınavı’nda sayman alanında 66,667 puanla başarılı olduğunu gösteren belgeyi sundu. Talebin reddedilmesi üzerine 10 Eylül 2026’da KDK’ya başvurdu.
MEB ise 15 Ekim 2026 tarihli yazısında, sınav sonrası atamaların puan üstünlüğü ve tercihlere göre yapılarak tamamlandığını bildirdi. Bakanlığa göre sınavda salt başarılı olanlara vekalet verileceğine dair bir düzenleme yok. MEB, boş kadro üzerinde takdir hakkı bulunduğunu da savundu. Aynı ilde vekalet şartlarını taşıyan başka personel olduğunu, hizmet yılı, kıdem ve sicil/ceza durumu gibi objektif ölçütler gözetilmeden değerlendirme yapılamayacağını belirtti. Merkez saymanlık statüsündeki boş eğitim kurumlarının işlerinin, esas olarak aynı ildeki asil döner sermaye saymanlarınca yürütüldüğünü de ekledi.
KDK’ya göre hayır. Kurum, 86. maddede boş kadrolara ait görevlerin “lüzum görüldüğü takdirde” memurlara vekaleten gördürülebileceğinin düzenlendiğini hatırlattı. Buradan hareketle, “münhal bulunan her kadroya mutlaka vekaleten atama yapılması yönünde idareye bir yükümlülük getirilmediği” sonucuna vardı. İdare; hizmetin niteliğini, personel ihtiyacını ve kurumsal işleyişi gözeterek vekalet görevlendirmesi yapıp yapmayacağına kendisi karar verebiliyor.
Kararda aktarılan 86. maddeye göre, mali, nakdi ve ayni sorumluluğu bulunan saymanlık kadrolarının boşalması halinde memurlar arasından vekalet aylığıyla atama yapılabiliyor. Aynı kanunun 175. maddesi ise kurum içinden veya diğer kurumlardan vekalet edenlere vekalet aylığı ödenebilmesi için vekilin asilde aranan şartları taşımasını zorunlu kılıyor.
KDK, MEB’in görevde yükselme yönetmeliğine göre sayman kadrosunun sınava tabi kadrolar arasında olduğuna dikkat çekti. Bu nedenle kadroya asaleten atanma, mevzuattaki usul ve şartlara bağlı. Yönetmeliğin 21. maddesine göre de atamalar başarı sıralaması ve puan üstünlüğü esasına göre, tercihler dikkate alınarak yapılıyor.
Kurum, 657 sayılı Kanun’un 3. maddesindeki kariyer ve liyakat ilkelerinin bu tür personel işlemlerinde gözetilmesinin zorunlu olduğunu belirtti. Takdir yetkisinin sınırsız olmadığını da ayrıca vurguladı: “İdareye yasalarla tanınan takdir yetkisi mutlak olmayıp, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlıdır.” Somut olayda ise bu sınırların aşıldığı sonucuna varılmadı. Karar şöyle bağlandı: “başvuranın vekaleten atanma talebinin reddedilmesinde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı kanaat ve sonucuna varılmıştır.”
[KDK’nın sayman kadrosuna vekalet talebine ilişkin kararı (PDF)]
